F-gassen in blusinstallaties: zo haal je het certificaat
Bijgewerkt op
Werk je aan vaste blusinstallaties met F-gassen, dan heb je een F-gassen certificaat voor brandbeveiliging nodig, volgens Uitvoeringsverordening (EU) 2025/625. In Nederland haal je dat met een theorie- en een praktijkexamen bij CIBV: het volledige examen Blusgastechniek 1 / F-gassen, of alleen de minimumeisen F-gassen. Het certificaat voor koeling en airco (A1 of A2) geldt hier niet voor.
Hieronder lees je voor welk werk het certificaat nodig is, hoe het examen eruitziet, wat het kost en wat je doet met een oud certificaat.
Voor welk werk heb je het nodig?
BRL 200 (hoofdstuk 4) noemt de activiteiten waarvoor je het certificaat nodig hebt. Het gaat om stationaire brandbeveiligingsapparatuur, dus vaste installaties en niet een losse blusser in een auto.
- installeren, repareren, onderhouden, service verlenen en buiten dienst stellen;
- controleren op lekken;
- F-gassen terugwinnen uit de apparatuur;
- werken aan apparatuur met de alternatieven perfluor(2-methyl-3-pentanon), bekend als FK-5-1-12, trifluorjoodmethaan (CF3I) of 2-BTP.
Een bekend F-gas in blusinstallaties is HFK-227ea. Volgens bijlage I van Verordening (EU) 2024/573 heeft het een GWP van 3220. Inerte gassen zoals argon en stikstof zijn geen F-gassen.
Ben je nog in opleiding? Dan mag je het werk al doen als je bent ingeschreven voor een opleiding en werkt onder toezicht van iemand met het certificaat, voor ten hoogste 24 maanden (BRL 200, paragraaf 4.2). Voor koeltechniek geldt een vergelijkbare regel.
Hoe ziet het examen eruit?
Uitvoeringsverordening 2025/625 vraagt een theorie-examen en een praktijkexamen. CIBV kent twee routes. Doe je alleen de minimumeisen F-gassen, dan krijg je het "Certificaat f-gassen voor personen". Doe je het volledige examen Blusgastechniek 1, dan krijg je daarnaast een certificaat vakbekwaamheid Blusgastechniek 1.
| Onderdeel | Minimumeisen F-gassen | Blusgastechniek 1 |
|---|---|---|
| Theorie | 22 meerkeuzevragen, 60 minuten | 30 meerkeuzevragen, 60 minuten |
| Geslaagd theorie | 16 van de 22 goed (70 procent) | 21 van de 30 goed (70 procent) |
| Praktijk | 8 vragen, 30 minuten, 55 procent | 8 vragen, 30 minuten, 55 procent |
Nog een paar regels uit het examenreglement (versie 23.0) en de examenpagina van CIBV:
- CIBV neemt het examen één keer per jaar af. De datum staat in het rooster op cibv.nl.
- Het examen is alleen in het Nederlands.
- Je mag alleen een eenvoudige, niet-programmeerbare rekenmachine meenemen.
- Je neemt een geldig identiteitsbewijs mee en draagt werkschoenen bij de praktijk.
- Een voldoende voor een onderdeel blijft 12 maanden geldig. In die tijd mag je één keer herexamen doen.
Ben je geslaagd, dan meldt CIBV dat aan het Centraal Register Techniek. Je krijgt een e-mail om het certificaat aan je Vakpaspoort toe te voegen.
Wat komt er in de theorie?
De stof staat in bijlage I van 2025/625. BRL 200 zet de onderwerpen op een rij en zegt per onderwerp of het in de theorie (T) of in de praktijk (P) wordt getoetst.
| Onderwerp | Toets |
|---|---|
| Wetgeving, klimaat en milieu | T |
| Technische normen, zoals NEN-EN 15004-1 | T |
| Regels uit Verordening (EU) 2024/573 | T |
| Soorten blusinstallaties en hun milieueffecten | T |
| Ventielen, aansturing, uitstroming en lekkage voorkomen | T |
| Gereedschap om veilig te werken | T |
| Houders installeren | P |
| Houders onder druk veilig verplaatsen | T |
| Register nakijken vóór de lekcontrole | T |
| Visuele en manuele lekcontrole | P |
| Milieuvriendelijk terugwinnen en vullen | T |
Je rekent ook. Een rekenvoorbeeld: een installatie met 40 kg HFK-227ea bevat 40 x 3220 / 1000 = 128,8 ton CO2-equivalent. Dat ligt tussen 50 en 500 ton, dus zonder lekdetectiesysteem is een lekcontrole minstens elke 6 maanden nodig (artikel 5 van 2024/573). Hoe je zo'n som maakt, lees je in CO2-equivalent berekenen. De termijnen staan in lekcontrole: hoe vaak.
Voor blusinstallaties is er één verschil met koeling: een inspectie volgens ISO 14520 of EN 15004 telt mee als lekcontrole, als die minstens zo vaak gebeurt als artikel 5 vraagt (artikel 5 lid 7).
Wat kost het?
CIBV noemt voor 2026 € 726 voor het examen Blusgastechniek 1 / F-gassen. Een herexamen theorie kost € 238 en een herexamen praktijk € 519. Deze bedragen zijn exclusief btw. Een aparte prijs voor alleen de minimumeisen staat niet op de prijzenpagina; vraag die na bij CIBV.
Mini-oefentest
Test jezelf: 3 echte oefenvragen
Uit de vragenbank van de training. Kies een antwoord, dan zie je direct of het goed is en waarom.
Vraag 1 van 3
In welke Europese regels staan de minimumeisen voor het certificaat van een monteur die werkt aan stationaire brandbeveiligingsapparatuur met F-gassen?
Waarom dit antwoord
Voor brandbeveiliging geldt Uitvoeringsverordening (EU) 2025/625. 2024/2215 gaat over koeling, airco en warmtepompen, 2025/627 over elektrische schakelapparatuur en 2024/590 over ozonlaagafbrekende stoffen.
Bron: Artikel 1 Uitvoeringsverordening (EU) 2025/625 (certificering, stationaire brandbeveiligingsapparatuur), https://eur-lex.europa.eu/legal-content/NL/TXT/?uri=CELEX:32025R0625; IPLO, Eisen aan natuurlijke personen (monteurs), https://iplo.nl/thema/lucht/ozon-en-f-gassen/certificering/eisen-natuurlijke-personen-monteurs/
Vraag 2 van 3
Wat betekent GWP (aardopwarmingsvermogen)?
Waarom dit antwoord
Het aardopwarmingsvermogen is de bijdrage aan de opwarming ten opzichte van CO2, standaard over 100 jaar. CO2 heeft dus GWP 1.
Bron: Artikel 3 punt 1 Verordening (EU) 2024/573 (F-gassenverordening), https://eur-lex.europa.eu/legal-content/NL/TXT/?uri=CELEX:32024R0573
Vraag 3 van 3
Hoe blust een inert gas zoals argon of stikstof een brand?
Waarom dit antwoord
Inerte gassen verdringen de zuurstof en nemen energie uit de vlam op. Gehalogeneerde blusmiddelen zoals HFK's grijpen daarnaast chemisch in op de verbranding.
Bron: Umweltbundesamt, Substitution umweltschädigender Feuerlöschmittel (2003), https://www.umweltbundesamt.de/system/files/medien/publikation/long/2403.pdf; Bijlage I Uitvoeringsverordening (EU) 2025/625, onderwerp 4, https://eur-lex.europa.eu/legal-content/NL/TXT/?uri=CELEX:32025R0625
In de training Brandbeveiliging oefen je alle 140 vragen met uitleg, met proefexamens zoals het echte examen. € 19, eenmalig betalen.
Mag je nog nieuwe installaties met F-gassen plaatsen?
Steeds minder. Bijlage IV punt 11 van 2024/573 verbiedt nieuwe brandbeveiligingsapparatuur met HFK-23 sinds 1 januari 2016. Sinds 1 januari 2025 geldt dat ook voor apparatuur met F-gassen uit bijlage I, zoals HFK-227ea, tenzij dat nodig is voor de veiligheidseisen op de locatie. Bestaande installaties mag je blijven onderhouden en repareren. Daarom blijft het certificaat nodig.
Heb je een oud certificaat?
Het oude certificaat volgens Verordening (EG) nr. 304/2008 is door 2025/625 vervangen. Je mag het blijven gebruiken als je je kennis bijwerkt tot het niveau van bijlage I van 2025/625 (artikel 9). IPLO noemt 12 maart 2029 als datum waarop iedereen volgens het nieuwe systeem (her)gecertificeerd moet zijn. Hoe dat bij koeltechniek gaat, lees je in hercertificering F-gassen.
Werk je ook aan schakelinstallaties met SF6? Daarvoor is weer een ander certificaat: zie het SF6 certificaat.
Wij zijn een oefensite en niet verbonden aan CIBV. De echte examenvragen zijn niet openbaar. Onze vragen volgen de onderwerpen uit bijlage I en de F-gassenverordening, in de vorm van het examen: 22 meerkeuzevragen.
Bronnen: CIBV, Blusgastechniek 1 / F-gassen; CIBV, examenreglement brandbeveiliging versie 23.0; CIBV, prijzen; BRL 200 versie 2.0, hoofdstuk 4; IPLO, eisen aan monteurs; Uitvoeringsverordening (EU) 2025/625; Verordening (EU) 2024/573 (geraadpleegd oktober 2026).
Veelgestelde vragen
Wie heeft een F-gassen certificaat voor brandbeveiliging nodig?
Iedereen die vaste blusinstallaties met F-gassen of met de alternatieven FK-5-1-12, trifluorjoodmethaan of 2-BTP installeert, onderhoudt, repareert of buiten dienst stelt, ze op lekken controleert of er F-gassen uit terugwint (BRL 200, hoofdstuk 4, en Uitvoeringsverordening (EU) 2025/625).
Hoeveel vragen heeft het theorie-examen bij CIBV?
Voor alleen de minimumeisen F-gassen zijn het 22 meerkeuzevragen in 60 minuten; je slaagt met 16 goed. Het volledige examen Blusgastechniek 1 heeft 30 vragen, waarvan je er 21 goed moet hebben. Daarna volgt een praktijkexamen van 30 minuten.
Hoe vaak kun je het examen doen?
Volgens het examenreglement neemt CIBV het examen één keer per jaar af. Een voldoende voor een onderdeel blijft 12 maanden geldig, en in die tijd mag je één keer herexamen doen.
Geldt mijn certificaat A1 ook voor blusinstallaties?
Nee. A1 en A2 gaan over koeling, airco en warmtepompen (Uitvoeringsverordening (EU) 2024/2215). Voor brandbeveiliging is er een eigen certificaat volgens 2025/625.
Gecontroleerd op 24 oktober 2026 tegen BRL 200 versie 2.0, schemabeheerder Rijkswaterstaat, Verordening 2024/573, Uitvoeringsverordening 2024/2215, IPLO, eisen natuurlijke personen, STEK, examenreglement 2026 en examenpagina's A1 en A2, PBNA, A1-examen F-gassen en koolwaterstoffen en CerVaKo, communicatiebrief F-gassencertificaten. Wat we elke maand controleren